Osasunaren Mundu Erakundeko (OME) zuzendari nagusi den Tedros Adhanom Ghebreyesusek ohartarazi du azken bi hamarkadetan osasun globalaren arloan lortutako aurrerapenak kolokan egon daitezkeela, Ameriketako Estatu Batuek egindako finantzaketa murrizketengatik. Bereziki, malaria, tuberkulosia eta GIBari buruzko programetan izandako lorpenak galtzeko arriskua dagoela nabarmendu du Tedros Adhanom Ghebreyesusek.
«Azken hogei urteetan malariaren aurka egin diren aurrerapauso asko galtzeko arriskuan gaude, finantziazioa nabarmen gutxitu delako», adierazi du OMEko zuzendari nagusiak astelehen honetan eskainitako prentsaurrekoan.
Malariak eragindako heriotzak gora egin dezakete
OMEko arduradun nagusiak datu kezkagarriak eskaini ditu: hornidura eta tratamenduetan egon diren etenengatik, malariak 15 milioi kasu gehiago eta urteko 107.000 heriotza gehiago eragin ditzakeela kalkulatu dute erakundeko adituek. «Horrek esan nahi luke gaixotasun honen aurkako borrokan egindako 15 urteko aurrerapausoak galtzea», zehaztu du.
Tuberkulosia eta GIBaren egoera, larri
Bestalde, Tedrosek ohartarazi du Afrikako 27 herrialdetan tuberkulosiaren aurkako borroka «larri» dagoela gaur egun, tratamenduak hornitzeko arazo larriak dituztelako. GIB birusari dagokionez ere, zifrak ez dira baikorrak. AEBtako finantzaketaren etenak GIBari aurre egiteko 10 milioi kasu berri eta hiru milioi heriotza gehigarri eragin ditzakeela esan du OMEko zuzendariak. «Azken urteetan lortutakoaren hirukoitza izango litzateke hori», gehitu du.
AEBen erabaki politikoa eta bere ondorioak
Donald Trump presidente estatubatuarrak bere bigarren agintaldian hartutako erabakiarekin lotuta dago egoera hau. Trumpek, kargua hartu ostean, osasun globalerako laguntzak etetea erabaki zuen, eta horren ondorioz, osasun-zerbitzuak emateko ezinbestekoa zen dirua murrizten joan da azken hilabeteetan. Egoera honek berehala izan du eragina munduko hainbat herrialdetan.
Tedrosek nabarmendu duenez, «AEBtako finantzaketa erabakigarria izan da munduko milioika pertsonaren osasuna bermatzeko. Erabaki honek kalte larriak ekarriko ditu munduko osasun publikoan, baina beste herrialde batzuk mobilizatu beharko dira galera hori arintzeko».
Instalazio sanitarioak, egoera kritikoan
Bestalde, krisi humanitarioak bizi dituzten herrialdeetan ere eragin zuzena izan du AEBen finantzaketaren eteteak. Jadanik 2.600 osasun-instalaziok zerbitzuak eten edo mugatu behar izan dituzte. OMEko zuzendari nagusiaren esanetan, egoera hori zuzendu ezean, ondorioak «oso larriak izango dira».
Irtenbideak eta elkarlanerako deia
Testuinguru honetan, Tedrosek beste herrialde eta erakundeei dei egin die osasun globalaren aldeko konpromisoak areagotzeko. Bere hitzetan, «AEBek finantzatzeari uzten badio, ezinbestekoa izango da beste herrialde eta erakunde batzuek laguntza ekonomikoa areagotzea, osasun globalean egin diren aurrerapenak mantentzeko».
Bukatzeko, Estatu Batuei ere eskaera egin die, «irteera arduratsu bat egiteko eta mundu osoko milioika pertsonen bizitzak jokoan ez jartzeko».